تاريخ : شنبه 12 اسفند 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 250 مرتبه

 

یک برنامه غذایی مناسب باید کلیه مواد مغذی (مواد نشاسته ای ، پروتئینی ،چربی ،ویتامین ها و املاح) را به نسبت های متعادل در اختیار کودک قرار دهد تا انرژی مورد نیاز او که معمولاَ بر اساس صد کیلو کالری به ازای هر کیلوگرم وزن بدن است ،تامین شود. معمولاَ 50 درصد انرژی مورد نیاز کودک از مواد قندی ،30 درصد از مواد چربی و حدود 20 درصد از مواد پروتئینی به دست می آید . بدیهی است بر حسب عادات مختلف غذایی و افزایش وزن کودک ،نسبت های فوق بین 5 تا 10 درصد قابل تغییر هستند.

غذای کودکان یک تا دوساله باید کم حجم ولی مقوی مناسب و شامل همه ی گروه های غذایی باشد . مقدار غذای کودک می تواند بر حسب اشتهای او افزایش یابد. 

از آنجا که حس کنجکاوی کودک جهت آشنا شدن با دنیای خارج تاثیر زیادی بر اشتهای او می گذارد ، این امر ایجاب می کند که وعده های غذایی او شامل سه وعده ی اصلی و دو تا سه میان وعده باشد . وعده های اصلی باید مقوی و پر انرژی بوده و میان وعده ها مناسب و مکمل وعده های اصلی باشند. 
البته نباید فراموش کنیم که در این سن کودک هنوز با شیر مادر تغذیه می شود تا بخشی از انرژی و مواد مغذی مورد نیاز او از این طریق در اختیارش قرار گیرد.


چرا تغذیه با شیر مادر در سال دوم زندگی یک ضرورت است؟
1- هنوز منبع مهم دریافت پروتئین برای کودک ،چربی ،کلسیم و ویتامین ها است. 
2- تا حدود 3/1 انرژی و مواد غذایی مورد نیاز او را تامین می کند . 
3- چون در این سن ،کودک نوپا بسیار پرتحرک و فعال است و با دست زدن به همه جا وهمه چیز خود را به سهولت در معرض آلودگی ها و در نتیجه بیماری ها قرار می دهد ،مواد ایمنی موجود در شیر مادر نقش حفاظتی بسیار مهمی برای کودک ایفا می کند و وی را تا حدود بسیار زیادی از ابتلا به اسهال ،عفونت دستگاه تنفسی ،عفونت گوش ، عفونت دستگاه ادراری و امثال آن محافظت می نماید . این حفاظت در مقابل بیماری های غیر عفونی نظیر آسم ،آلرژی ،دیابت نوجوانی و بعضی از سرطان های دوران کودکی نیز وجود دارد. 
4- نیازهای عاطفی و روانی کودک را که برای رشد و تکاملش بسیار ضروری است ،تامین می کند. 
5- نقش بسیار ارزنده ی تغذیه با شیر مادر در امر تکامل عصبی و روانی کودک که در سال اول زندگی آغاز شده بود ،با تداوم تغذیه با شیر مادر در سال دوم زندگی استمرار پیدا می کند. 
6- اغلب کودکان در ایام بیماری به ویژه در جریان اسهال ،استفراغ و تب کم اشتها هستند ، ولی معمولاَ اشتهایشان نسبت به تغذیه با شیر مادر حفظ شده و یا حتی بیشتر می شود ؛ لذا این منبع مهم آب و غذا در ایام بیماری از شدت کاهش وزن آنها می کاهد و به بهبودشان کمک می کند. 
7- از آنجا که تغذیه با شیر مادر با کاهش دفعات بیماری های مختلف همراه است ،اثر قابل توجهی در بهبود شرایط اقتصادی خانواده دارد. 
8-در پیشگیری از بارداری نا خواسته ی مادر نقش قابل توجهی ایفا می نماید. 
نباید انتظار داشته باشیم که کودکان مانند بزرگترها غذا بخورند ؛چون ظرفیت معده آنان هنوز کوچک است.
نمونه ای از برنامه غذایی کودک در سال دوم زندگی
یک کودک یک ساله حدود 30 درصد انرژی ،50 درصد پروتئین ،2 درصد آهن و 75 درصد ویتامین A مورد نیاز خود را از شیر مادر به دست می آورد . در مورد سایر ویتامین ها و املاح نیز درصدی از طریق شیر مادر و بقیه باید از طریق غذایی که به کودک داده می شود ،تامین گردد تا رشد و تکامل مطلوب او فراهم شود . البته چون تامین مقدار مورد نیاز پاره ای از ویتامین ها و آهن از طریق تغذیه با شیر مادر و غذا مقدور نیست ،لذا استفاده از قطره مولتی ویتامین و آهن تا پایان 2 سالگی توصیه می شود . به عنوان یک راهنمای کلی که شامل 3 وعده غذای اصلی و 2 میان وعده می باشد ،برنامه ی غذایی یک کودک دو ساله به شرح زیر است: 
سه وعده غذای اصلی شامل صبحانه ،ناهار ،شام دو میان وعده حدود 10 صبح و 4 بعد از ظهر
صبحانه: 
نان ،کره ،مربا (یا عسل) ،پنیر کم نمک و چای کم رنگ. 
ناهار: 
3 قاشق سوپ خوری پر از برنج پخته شده (پلو) +یک قاشق سوپ خوری پر از حبوبات (عدس ،لوبیا و ...) +یک قاشق مرباخوری کره یا روغن +نصف یک پرتقال متوسط. 
شام: 
3 قاشق سوپ خوری پر از برنج پخته شده (پلو) +یک قاشق سوپ خوری پر گوشت ماهی (بدون تیغ)+ یک قاشق سوپ خوری پر از یک نوع سبزی با برگ سبزتیره مثل اسفناج یا گشنیز یا جعفری پخته شده . 

در این نمونه برنامه ی ناهار و شام، چه مواد مغذی وجود دارد و به چه مقدار باید در اختیار کودک قرار گیرد؟ 
در غذای ظهر که برنج پیشنهاد شده است ،بخشی از انرژی و پروتئین مورد نیاز وعده ی ظهر کودک تامین می شود . اگر برنج در دسترس نباشد می توان از سیب زمینی ،نان یا ماکارونی نیز استفاده کرد. برنج فاقد ویتامین A و مقدار آهن بسیار ناچیز است و سیب زمینی نسبت به برنج پروتئین کمتری دارد ؛ بنابر این هر زمان که برنج یا سیب زمینی در وعده ی غذایی کودک قرار گیرد ،حتماَ باید ماده ی دیگری که سرشار از پروتئین است به آن اضافه نمود ؛ 
مانند حبوبات که پروتئین برنج یا سیب زمینی را کامل می کند. پس (خوراک سیب زمینی و لوبیا) یا (عدس پلو) از نظر پروتئین کامل هستند . برای جذب بهتر آهن پیشنهاد می شود از ترکیب برنج و حبوبات یا سیب زمینی و حبوبات ، نصف یک پرتقال در برنامه ی ناهار کودک استفاده کنید که هم جذب آهن موجود در غذا را بیشتر می کند و هم کمبود ویتامین مورد نیاز را جبران می نماید. 

برنامه شام
در برنامه ی شام به جای حبوبات (پروتئین گیاهی) از یک ماده پروتئینی حیوانی استفاده شده است. گوشت ماهی علاوه بر تامین بقیه ی پروتئین مورد نیاز کودک سبب جذب بهتر آهن موجود در غذاهای گیاهی می شود ؛ بنابر این برنامه به دلیل داشتن یک قاشق پر از اسفناج یا جعفری یا گشنیز ،هم ویتامین A مورد نیاز کودک را تامین کرده و هم به دلیل وجود گوشت ماهی ،جذب آهن موجود در مواد غذایی را بیشتر می کند.
به جای گوشت ماهی می توان از جگر پخته شده ی مرغ نیز استفاده کرد . گرچه انرژی کمتری تولید می کند ،ولی در عوض بقیه پروتئین ،بخشی از آن و کل ویتامین A مورد نیاز را فراهم می نماید ،حتی ویتامین A تولید شده حدود بیست برابر بیشتر می شود . با این نمونه از صبحانه ،ناهار و شام قسمت بیشتر انرژی مورد نیاز کودک تامین می شود و بخش کوچکی باقی می ماند که با دو میان وعده ،مثلاَ یک تکه نان با یک نصف موز در ساعت 10 صبحو دو وعده بیسکویت با دو عدد خرما در 4 بعد از ظهر این کمبود انرژی جبران می شود . سایر ویتامین ها نیز طی وعده های غذای اصلی و میان وعده به کودک می رسد. 
تنها عنصری که به صورت مکمل ممکن است مورد نیاز باشد، آهن است. در بسیاری از کشورها مواد غذایی مثل برنج ،آرد گندم ،پودر شیر ، سس سویا ،پودر کاری ،شکر یا نمک را با آهن غنی می کنند. در صورت عدم دسترسی به این مواد غنی شده با آهن بهتر است برای کودکان در سن 1 تا 2 سالگی قطره یا شربت آهن تجویز شود.

منبع : گذری در آسمان کودکی




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : شنبه 12 اسفند 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 82 مرتبه

 



پاپ كورن گل كلم 


زمان تهیه و پخت: 40 دقیقه
مواد لازم برای 4 نفر:
گل كلم: یك عدد، به گلچه‌های كوچك تقسیم شود.
روغن زیتون: ‌3 قاشق غذاخوری
نمك: ‌به مقدار لازم
طرز تهیه:
ابتدا فر را با دمای 400 درجه فارنهایت گرم كنید.
در یك كاسه بزرگ، گل كلم،‌ روغن و نصف قاشق چای‌خوری نمك را با هم مخلوط كنید.[خوراك گل كلم با پنیر]
درون سینی فر، كاغذ مخصوص پخت را قرار داده و مخلوط را به اندازه یك لایه روی كاغذ بریزید.
ابتدا یك طرف گل كلم‌ها را تفت داده، برگردانده و طرف دیگر را تفت دهید تا به رنگ قهوه‌ای – طلایی درآیند.

منبع : گذری در آسمان کودکی




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : شنبه 12 اسفند 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 79 مرتبه


املت یونانی بدون آنکه چرب باشد یا کالری زیادی داشته باشد، به صبحانه شما تنوع می دهد. این صبحانه حاضری به کودکتان مخلوط خوبی از پروتئین، کربوهیدرات و سبزیجات می دهد.

 

 

 


5 صبحانه سالم برای فرزند شما (1)

برترین ها: 

 

صبحانه حاضری برای فرزند شما (2)

1. املت یونانی با نان پیتا

این املت یونانی بدون آنکه چرب باشد یا کالری زیادی داشته باشد، به صبحانه شما تنوع می دهد. این صبحانه حاضری به کودکتان مخلوط خوبی از پروتئین، کربوهیدرات و سبزیجات می دهد.

مواد لازم:

  • 1 قاشق چایخوری روغن
  • 2 قاشق غذاخوری پیاز خرد شده
  • ربع فنجان فلفل دلمه ای خرد شده
  • 2 عدد تخم مرغ
  • نمک و فلفل
  • 2 قاشق غذاخوری پنیر فتای ریز ریز شده
  • 1 عدد نان پیتا، از وسط آن را دو نیم کنید.

تخم مرغ ها را در کاسه کوچکی بشکنید و با کمی نمک و فلفل هم بزنید. سپس آن را کنار بگذارید. به ماهیتابه کوچک و نچسب روغن بریزید. پیازها را حدود 5 دقیقه تفت دهید تا بی رنگ شوند. فلفل را اضافه کنید و دو سه دقیقه دیگر تفت دهید. تخم مرغ ها را اضافه کنید و سریع همه مواد را با هم مخلوط کنید و بگذارید برای 5 دقیقه خوب حرارت ببیند. شعله را خاموش کنید و روی کل آنها پنیر فتا بریزید. بعد دو نیمه نان پیتا را با این مواد پر کنید. 

 

 


 

صبحانه حاضری برای فرزند شما (2)

 

 

2. گرانولای خانگی

می توانید از این به بعد در منزل گرانولا بپزید، این کار خیلی آسانتر از آن چیزی است که فکر می کنید. می توانید با این دستور پخت ساده صبحانه های زیادی بپزید. این گرانولای خانگی حتی از گرانولای فروشگاه هم خوشمزه تر است.

مواد لازم:

  • 2 فنجان بلغور
  • 1 فنجان بادام خرد شده
  • 1 فنجان نارگیل ریز ریز شده
  • 3 قاشق غذاخوری کره بدون نمک
  • دو سوم فنجان عسل
  • ربع فنجان شکر قهوه ای
  • یک و نیم قاشق چایخوری عصاره وانیل خالص
  • ربع قاشق چایخوری نمک
  • 1 فنجان میوه خشک ریز ریز شده (زردآلو، خرما، توت، کشمش و غیره)

فر را از قبل تا 325 درجه فارنهایت گرم کنید. روی ظرف موردنظر کره بمالید و داخل آن کاغذ روغنی بگذارید. بلغور، بادام و نارگیل را در ماهیتابه صافی بریزید و 10 تا 12 دقیقه حرارت دهید و گاهی هم بزنید تا کمی قهوه ای شود. این مواد را در کاسه بزرگتری بریزید. کره، عسل، شکر قهوه ای، وانیل و نمک را در قابلمه کوچکی بریزید و روی حرارت متوسط آنها را گرم کنید. کره آب شده و شکر ممکن است بسوزند، کودکان را از اجاق گاز دور نگه دارید. یک دقیقه این مخلوط را هم بزنید و حرارت بدهید. سپس آن را روی مخلوط بلغور بریزید. میوه های خشک را اضافه کنید و هم بزنید. بعد مخلوط را روی ماهیتابه آماده بریزید. دستتان را خیس کنید و مخلوط را بطور یکنواخت در ماهیتابه پهن کنید. 20 تا 25 دقیقه آن را بپزید تا به رنگ قهوه ای طلایی دربیاید. قبل از برش دادن بگذارید 2 تا 3 ساعت سرد شود. برش ها را برای هر فرد بسته بندی کنید. 

 

 


 

صبحانه حاضری برای فرزند شما (2)

 

 

3. پاپ توست

خوردن کیک های شیرین آماده که از قنادی خریده اید خیلی لذتبخش است. ولی این پاپ تست های خانگی هم به همان اندازه خوشمزه هستند و زمان زیادی برای درست کردنشان لازم ندارید. البته شکر کمتری دارند و رنگ و طعم مصنوعی ندارند. در مورد ترکیبات مزه انتخاب های فراوانی وجود دارد. هر روز صبح می توانید پاپ تست متفاوتی درست کنید.

مواد لازم:

  • 2 تکه نان گندم کامل
  • 1 قاشق چایخوری کره نرم
  • یک و نیم قاشق غذاخوری مربا

هر دو طرف تکه نان را کره بمالید. مربا را روی کره و بر روی یک طرف نان بمالید و یک سانتیمتر از لبه های نان خالی باشد. تکه دیگر نان را روی مربا بگذارید. پوست آن را ببرید و دو تکه نان را محکم به هم بچسبانید. بعد آن را داخل توستر بگذارید و آن را برشته کنید. صبحانه آماده است.

نکته اختیاری: برش های باریکی از میوه های تازه مانند موز یا توت فرنگی اضافه کنید تا طعم تازه ای به توست بدهد. می توانید کره بادام زمینی یا پنیر خامه ای بجای کره ساده استفاده کنید. دوستداران شکلات می توانند یک قاشق چایخوری شکلات و تکه های فندق روی کره بمالند. 

 

 




صبحانه حاضری برای فرزند شما (2)

 

4. مافین "کیش"

این مافین های کیش خیلی سریع آماده می شوند. مافین می تواند وعده غذایی و پروتئینی کاملی برای مدرسه بردن باشد.

مواد لازم:

  • 1 فنجان پیاز ریز ریز شده
  • 1 فنجان ژامبون خرد شده
  • یک و نیم فنجان پنیر چدار
  • 5 تخم مرغ بزرگ
  • سه چهارم فنجان خامه
  • سه چهارم شیر
  • 1 قاشق غذاخوری پیاز کوهی خرد شده

فر را تا 425 درجه فارنهایت گرم کنید و طبقه وسط را آماده کنید. ظرف مافین را آماده کنید. ژامبون را 5 دقیقه در ماهیتابه بر روی حرارت متوسط گرم کنید. سپس پیاز را اضافه کنید. آنها را حرارت دهید تا پیازهای بی رنگ شوند و دوباره 5 تا 7 دقیقه حرارت دهید. یک قاشق غذاخوری از مخلوط پیاز را داخل هر ظرف مافین بریزید.

تخم مرغ ها، خامه، شیر، پنیر و نمک و فلفل را مخلوط کنید و روی مخلوط پیاز بریزید. آنها را بپزید تا روی آنها طلایی شود. قبل از آنکه آنها را از ماهیتابه خارج کنید بگذارید سرد شوند.

 

 



صبحانه حاضری برای فرزند شما (2)


 

5. بستنی مایع صبحانه

همیشه موزهای نرسیده را می توانید در فریزر بگذارید تا صبح ها بتوانید آنها را برای بستنی مایع استفاده کنید.

مواد لازم:

  • 1 فنجان شیر
  • 1 قاشق غذاخوری عسل یا شکر
  • 1 قاشق غذاخوری کره بادام زمینی
  • 1 موز یخ زده
  • ربع قاشق چایخوری دارچین

همه مواد را در مخلوط کن بریزید و هم بزنید تا نرم شوند.اگر موز یخ زده نداشتید، می توانید از موز تازه استفاده کنید و چند تکه کوچک یخ هم داخل مخلوط کن بریزید.

منبع : گذری در آسمان کودکی




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : چهارشنبه 11 مرداد 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 90 مرتبه

 انرژی

میزان قوت و قدرتی که کودک از خوردن غذا به دست می آورد انرژی نام دارد . تمام غذاهایی که او می خورد، به بدنش انرژی می رساند. مواد غذایی مختلف دارای میزان انرژی متفاوتی هستند. برای کودکان کم اشتها بهتر است ، از مواد غذایی استفاده شود که میزان انرژی در حجم معین آنها نسبت به مواد غذایی دیگر بیشتر باشد. به این معنی که مقدار کمی از آنها انرژی بیشتری داشته باشد.

 پروتئین

از غذا به بدن کودک می رسد و رشد او را تأمین می کند . کودک هر روز و در طول روز چند مرتبه بایستی غذایی بخورد که حاوی پروتئین باشد تا بدن او دچار کمبود نشود نیاز به پروتئین در سنین متفاوت تغییر می کند . در ابتدای کودکی نیاز به پروتئین براساس واحد بدن کودک ، بیشتر است ولی چون حجم بدن او کم است، میزان کمی پروتئین نیاز او را تامین می کند . با بالارفتن سن، نیاز کودک بر اساس واحد بدنش کمتر شده ولی بدلیل افزایش حجم بدن کودک میزان کل مورد نیاز افزایش می یابد.

جدول زیر خلاصه ای از نیازهای کودک به پروتئین و انرژی است.

 

پروتئین مورد نیاز در روز

کالری مورد نیاز در روز

سن

16 گرم

1300 کالری

1 تا 3 سال

24 گرم

1800 کالری

4 تا 6 سال

28 گرم

2000 کالری

7 تا 10 سال

مواد معدنی و ویتامین ها

مواد معدنی وویتامینها برای رشد و تکامل مطلوب کودک لازم هستند . دریافت ناکافی آنها به رشد آسیب می رساند و بیماری های ناشی از کمبود آنها بروز می کند . در کودکی که کم اشتهاست باید از مواد غذایی استفاده شود که در کمترین حجم دارای بیشترین میزان املاح و ویتامین باشند تا رشد کودک با توجه به حجم کم معده او تأمین شود.

برای یک کودک کم غذا املاح و ویتامین های زیر اهمیت به سزایی دارد.

 ١. آهن (fe)

 کودکان 1 تا 3 ساله در معرض خطر کم خونی هستند . آنها آهن نیاز دارند تا خون سازی در بدنشان به خوبی صورت گیرد. از اینرو باید غذاهایی مصرف کنند که دارای آهن زیاد و قابل جذب باشد. مصرف قطره آهن به تامین بهتر محتوای آهن بدن آنها کمک می کند. اگر دچار کم خونی شوند یادگیری کودک و توانایی کودک کاهش می یابد. بهترین منابع آهن برای کودک، گوشتها و جگراست که تامین کننده عنصر روی ( zn )مورد نیاز آنها نیز می باشد .

 ٢. کلسیم(ca)

 کودکان برای رشد کامل استخوانی به کلسیم نیاز دارند. نیاز آنها بر اساس واحد بدنشان چند برابر بزرگسالان است . لبنیات بهترین منبع کلسیم و تأمین کننده خوب پروتئین است . کودکی که کم اشتها است بهتر است از ماستهای چکیده، شیرهای غنی شده و بستنی تهیه شده باشیر سالم تغذیه کند.

3. ویتامینB ، از ویتامین هایی است که در نبود آن رشد مختل می شود. برای افزایش اشتهای کودکان بهتر است منابع غذایی حاوی ویتامینB مثل سبوس غلات ، آردهای کامل ، جوانه ، ماء الشعیر ، گوشت ها و جگر به کودک داده شود و استفاده از مکمل ویتامینB هم می تواند مفید باشد.

برنامه غذایی کودک

در این مرحله شما با استفاده از اطلاعاتی که از رشد و نیازهای او بدست می آورید یک برنامه غذایی مناسب برایش تعیین می کنید. در این بخش 2 برنامه غذایی برای 2 گروه سنی کودکان آمده است ، شما می توانید از آن استفاده کنید ، با میزانهایی که اکنون کودک شما دریافت می کند مقایسه کنید و تغییرات لازم را انجام دهید.

 

برنامه غذایی یک کودک 2 تا 3 ساله:

صبحانه ( نان و پنیر و گردو) نان 30 تا 40 گرم ( یک تا یک و نیم کف دست نان سنگک که دارای سبوس است ) + 15 تا 25 گرم پنیر+ یک عدد مغز گردو+ در صورت تمایل  چای شیرین.

ساعت 10:  نصف لیوان شیر و 1 عدد بیسکویت با آرد کامل+ 1 عدد میوه ( یا نصف لیوان کمپوت میوه که خود مادرتهیه کرده باشد )

ناهار:( چلوگوشت) 5 تا 10 قاشق غذاخوری برنج+ 30 تا 60 گرم گوشت گوسفند کاملاً پخته و له شده + نصف لیوان ماست چکیده + 1 کاسه سالاد کاملا ریز شده و مخلوط با سس مایونز ( آخر غذا)

عصرانه: 1 عدد میوه ( یا نصف لیوان آب میوه) + 1 عدد خیار+ یک قاشق سوپخوری مغزهای بادام، گردو و فندق.

شام: ( خوراک مرغ) یک کف دست نان+ خوراک مرغ دارای 30 تا 60 گرم ( 3 تا 4 تکه کوچک) گوشت مرغ و سبزیجات کاملاً پخته به فرمی که کودک دوست دارد. + ماست یک دوم لیوان.

قبل از خواب: نصف لیوان شیر

برنامه غذایی یک کودک 4 تا 6 ساله:

صبحانه: ( خامه و عسل) نان 1 کف دست نان با آرد کامل+ 2 قاشق سوپخوری خامه + 2 قاشق مرباخوری عسل

ساعت 10: 1 لیوان شیر+ یک عدد شیرینی کوچک یا 2 عد بیسکویت سبوس دار+ یک دوم لیوان آب میوه (یا یک عدد میوه  متوسط)

نهار: ( پلو و مرغ) 5 تا 10 قاشق برنج+ 60 تا 90 گرم گوشت مرغ ( نصف یک ران درشت) + 1 کاسه ماست حاوی 1 لیوان ماست.

عصرانه: سبزیجات کاملاً شسته و پوست گرفته مثل هویج، خیار، کاهو که بهترین منبع ویتامینهای مورد نیاز کودک هستند.

شام: ( پیتزا) 2 برش متوسط که برای پخت آن 100 گرم گوشت چرخ کرده و سرخ کرده و سبزیجات و 100 گرم پنیر پیتزا بکار رفته باشد+ 1 کاسه سالاد کاملاً ریز شده و باب میل کودک.

قبل از خواب: یک عدد میوه و نصف لیوان شیر

می دانید مواد غذایی بسیار متنوع اند. شما با آشنایی کلی به میزانهای داده شده می توانید مواد غذایی دیگر را جای مواد غذایی گفته شده جانشین کنید که بدان روش جانشینی گویند .

مثلاً هر 5 قاشق برنج برابر یک کف دست نان است . نان مصرفی بهتر است سنگک باشد.

هر 30 تا 60 گرم گوشت برابر 1 عدد تخم مرغ و برابر 4 تا 5 قاشق حبوبات پخته است.

توصیه های لازم برای کودکان کم اشتها:

 در صورتی که رشد کودک کم اشتها ، کمتر از استانداردهای ذکر شده باشد ویا رشد او متوقف شده، با مشورت پزشک یا متخصص تغذیه از:

*  کپسول یا شربت های مولتی ویتامین وB کمپلکس استفاده کنید.

* از مکمل آهن استفاده کنید.

* از پودر تخم مرغ ، پودر شیر خشک اضافه شده به شیر و پودرهای پروتئین تجاری استفاده کنید.

* از کمپوت میوه های تغلیظ شده استفاده کنید.

توصیه های عمومی برای کودکان کم اشتها :

- محیط روانی مناسب و شرایط مطلوبی را برای غذا خوردن کودک فراهم کنید. در آرامش کامل ، با صبر و حوصله و بدون اصرار و تهدید به او غذا دهید. در کنار دیگر افراد خانواده در محل معین صرف کردن غذا به او غذا دهید. از غذا دادن به کودک مقابل تلویزیون و زمانی که حواسش پرت است اجتناب کنید و سعی کنید با صحبت کردن با کودک و تعریف داستانهای جذاب ، انگیزه او را برای خوردن غذا افزون کنید.

- در عوض غذا خوردن ، به او وعده بازی کردن ، پارک بردن، به حرفهایش گوش کردن یا فیلم نگاه کردن بدهید نه وعده شیرینی، شکلات و خوراکی های غیر مفید.

- غذا را به فرمی تهیه کنید که مورد پسند کودک است . مثلاً اگر غذا به فرم پیتزا دوست دارد، با استفاده از یک تکه نان و کمی پنیر پیتزا همان مواد غذایی را به فرم پیتزا به او بخورانید. علایق او را درطعم ، حرارت، رنگ و فرم غذا در نظر بگیرید.

- رفتار شما مادر و پدر عزیز،  مهمترین تاثیررا برای کودکتان دارد واگر شما رفتار غلطی دارید نمی توانید از او انتظار داشته باشد که این کار را انجام ندهد. پس با رفتار درست خود ، به صورت عملی به او آموزش دهید.

- کودک را در فعالیت های خرید مواد غذایی و تهیه کردن غذا دخالت دهید. اگر چه کمی زحمتتان زیاد می شود ولی این کار چند حسن دارد. اول این که او از زحمت تهیه غذا آگاه می شود. وضمنا شما می توانید در حین کمک کردن او راجع به خواص مواد غذایی و اینکه برای غذا در بدن چه اتفاقی می افتد و چه فایده ای برای بدن دارد صحبت کنید. به این ترتیب او تمایل بیشتری برای خوردن غذا پیدا خواهد کرد.

در بین وعده های غذایی ، میان وعده های مفید به او بدهید. مغزهای بادام ، فندق ، گردو ، کشمش و... آب میوه و کمپوت میوه ، شیر غنی شده با چند قاشق شیر خشک ، ماست چکیده ، شیرینی های تهیه شده با آرد کامل یا با میوه ها، یک لقمه نان و پنیر و دیگر مواد غذایی غنی از ویتامین و پروتئین . فائده یک میان وعده مفید این است که علاوه بر فراهم آوردن انرژی و مواد غذایی مورد نیاز برای رشد کودک که  به سرعت در بدن تمام می شوند ، بدلیل کوچک بودن حجم معده کودک به تقسیم غذا در طول روز کمک می کند و مادر یا پدر در یک وعده اصرار نمی کند که کودک بیشتر از ظرفیتش غذا بخورد.

- می توانید سبوس گندم تهیه کنید و در حین پخت غذا به برنج او بیافزایید تا ویتامینB موجود در آن به افزایش اشتهای کودک کمک کند . جوانه گندم نیز از منابع غنیB است که می توانید آن را درسالاد ریز کنید و به کودک بدهید.

- مطمئن باشید که کودک راجع به غذای خاصی ذهنیت بد ندارد ( مثلا با دیدن ماکارانی رشته ای به یاد کرم نمی افتد) و اگر چنین تصور غلطی دارد  ، فرم غذا را عوض کنید یا آن غذا را دیگر به کودک ندهید.

- کودک را به فعالیت های جمعی و بازی با همسالانش تشویق کنید.

عاتکه موسوی- کارشناس تغذیه




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : چهارشنبه 11 مرداد 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 85 مرتبه
غذاهای سالم بسیاری وجود دارند که کودکان آن‌ها را دوست دارند؛ اما پدر و مادرها اغلب به این غذاها بی‌توجهند...

مطمئناً شما نمی‌خواهید کودکانتان را به خوردن غذاهایی که دوست ندارند، مجبور کنید و یا آن‌ها را وادار کنید تمام غذای بشقابشان را بخورند؛ پس بدانید غذاهای سالم بسیاری هم وجود دارند که کودکان آن‌ها را دوست دارند؛ اما پدر و مادرها اغلب به این غذاها بی‌توجهند و مستقیماً سراغ غذاهایی می‌روند که فکر می‌کنند بچه‌ها بیشتر دوست دارند؛ مثل هات‌داگ، پیتزا، سیب‌زمینی سرخ‌کرده، ناگت مرغ، آب‌میوه، نوشابه و ... کودک شما با استفاده از غذاهایی که حاوی فیبر زیاد، چربی کم، کلسیم، آهن و دیگر ویتامین‌ها و مواد معدنی هستند، کم‌کم یاد می‌گیرد از این نوع غذاهای پرکالری و چرب، دوری کند.

غذاهای سالمی که بیشتر بچه‌ها آن‌ها را دوست دارند، عبارتند از:

 شیر

متأسفانه، بسیاری از بچه‌ها هر چه بزرگ‌تر می‌شوند، شیر کمتری می‌خورند. این احتمالاً به این دلیل نیست که ذائقه آن‌ها نسبت به شیر تغییر می‌کند، بلکه بیشتر به این خاطر است که نوشیدنی‌های دیگر مثل نوشابه، نوشابه‌های میوه‌ای و آب‌میوه (صنعتی) در دسترسشان قرار دارد. شیر منبع خوب کلسیم، ویتامین D و پروتئین برای کودکان است و باید به عنوان جزئی از وعده غذایی هر کودک قرار گیرد؛ مگر اینکه کودک به شیر حساسیت داشته باشد. در واقع بسته به میزان سن، کودکان باید روزانه بین دو تا چهار لیوان شیر (ترجیحاً شیر کم‌چرب) مصرف کنند؛ به خصوص اگر مواد غذایی دیگری که حاوی کلسیم باشد، نمی‌خورند.

 کره بادام زمینی

با اینکه به نظر می‌رسد کره بادام زمینی و ژله در بیشتر منازل یافت می‌شود، اما بسیاری از والدین از ترس حساسیت‌های غذایی و داشتن چربی زیاد، آن را در برنامه غذایی کودک قرار نمی‌دهند. کره بادام زمینی چربی نسبتاً بالایی دارد؛ اما بیشتر آن چربی‌های غیراشباع هستند (مونو و پلی) و بهتر از اسیدهای چرب اشباعی هستند که در بسیاری از مواد غذایی چرب وجود دارند. ضمن اینکه کره بادام زمینی با چربی کاهش یافته نیز در دسترس است و اگر از نوع غنی‌شده با ویتامین استفاده کنید، ویتامین A، آهن، ویتامین E، ویتامین B6، اسیدفولیک، منیزیم، روی و مس مورد نیاز کودکتان را نیز تأمین خواهید کرد؛ بادام زمینی منبع خوب پروتئین است.

ماست

 

ماست

ماست یک ماده غذایی سالم برای کودکان، به خصوص کودکانی است که شیر زیادی نمی‌خورند و می‌تواند منبع خوب کلسیم نیز باشد. ممکن است فکر کنید کودکان از خوردن ماست لذت می‌برند؛ چون آن را به خوبی می‌خورند؛ اما اگر از ماست با شکر افزوده و بدون هیچ‌گونه پروبیوتیکی استفاده شود، متأسفانه برخی از خواص غذایی ماست از دست خواهد رفت. بهتر است به کودک خود ماست طبیعی بدهید؛ چون کم چرب و بدون هرگونه قند افزودنی است. ممکن است شما به دنبال ماستی با پروبیوتیک‌های افزوده باشید؛ اما تمامی تحقیقات صورت گرفته بر مفید بودن آن‌ها اتفاق نظر ندارند.

 سیب

سیب نیز مثل بیشتر میوه‌ها یک میان وعده غذایی عالی است. این میوه آبدار و شیرین (انواع آن ترش مزه‌اند)، حاوی ویتامین C و تقریباً 5 گرم فیبر (در یک سیب کامل پوست نگرفته) می‌باشد و کالری اندکی هم دارد (90 کالری برای یک سیب متوسط). متأسفانه سیب یکی از مواد غذایی سالمی است که با مصرف نادرست، بسیاری از خواص تغذیه‌ای خود را از دست می‌دهد. والدین به جای اینکه به کودک خود یک سیب کامل پوست نگرفته یا برشی از یک سیب کامل بدهند، غالباً سیب پوست گرفته، یا آب سیب می‌دهند. پوست گرفتن سیب موجب از دست رفتن تقریباً نیمی از فیبر آن می‌شود.

 غلات صبحانه

مطمئناً یک ظرف پر از غلات شیرین شده، صبحانه سالمی نیست؛ اما بسیاری از انواع دیگر غلات می‌توانند بخش سالم غذای کودک شما را تشکیل دهند. برای کودک خود غلات صبحانه‌ای تهیه کنید که مثل آب‌نبات به راحتی خورده نشود.انتخاب‌های خوب شامل غلات کامل هستند که با کلسیم و فیبر غنی‌شده باشند. بر مبنای رژیم غذایی کودک می‌توانید غلات حاوی آهن اضافی و دیگر مواد معدنی و ویتامین‌ها را نیز به کودک بدهید به این غلات یک عدد موز یا توت‌فرنگی خردشده اضافه کنید تا کودک شما آن را با میل بیشتری بخورد.

 تخم مرغ

 آیا تخم‌مرغ‌ها سلامتند؟ مدت‌ها این‌گونه تصور می‌شد که تخم‌مرغ باعث افزایش کلسترول می‌شود؛ اما امروزه بیشتر کارشناسان تغذیه معتقدند تخم‌مرغ می‌تواند بخش سالم رژیم غذایی باشد. تخم‌مرغ‌ها منبع خوب پروتئین، حاوی کمی آهن و بسیاری ویتامین‌ها و مواد معدنی دیگر هستند. آن‌ها کلسترول هم دارند؛ اما دارای اسیدهای چرب اشباع زیادی نیستند؛ بنابراین در بالا بردن میزان کلسترول نقش چندانی ندارند. هنوز هم مصرف یک روز در میان تخم‌مرغ برای بیشتر کودکان مناسب است.

هویج

 سبزی‌های تازه

سبزی‌ها جزء بهترین غذاها برای کودکان هستند؛ اما این بدان معنا نیست که کودک خود را وادار کنید تا کلم بروکسل، کلم بروکلی و اسفناج بخورد! سبزیجات زیادی هستند که کودکان آن‌ها را دوست دارند؛ مثل هویج پخته، ذرت، لوبیا و سیب‌زمینی پخته؛ به خصوص هویج پخته که یک گزینه سالم است؛ زیرا سرشار از فیبر، ویتامین A، ویتامین D، ویتامین C و پتاسیم می‌باشد.

سعی کنید کودک خود را از سنین کم با انواع سبزیجات آشنا کرده و انتخاب‌های بسیاری را به او نشان دهید. با خوردن سبزیجات به صورت دسته‌جمعی، نمونه خوبی برای او باشید و وعده‌های غذایی بسیار کوچکی از سبزیجات را حتی اگر کودک آن‌ها را نمی‌خورد، آماده کنید و در بشقاب او بگذارید. اگر به این کار ادامه دهید، کودکان بالاخره آن‌ها را خواهند خورد.

 تخمه آفتابگردان

با اینکه به نظر می‌رسد خوردن تخمه آفتابگردان یک عادت بد در کودکان باشد، اما در واقع یک ماده غذایی بسیار سالم است که همه کودکان می‌توانند از خوردن آن لذت ببرند؛ به شرط آنکه پوست تخمه‌ها را روی زمین نریزند و آنقدر بزرگ شده باشند که دانه‌ها برایشان ایجاد خطر نکند. تخمه آفتابگردان سرشار از فیبر و منبعی غنی از آهن است. همچنین مقدار زیادی ویتامین E، منیزیم، فسفر، روی و فولات دارد. با اینکه دارای اسیدهای چرب غیراشباع می‌باشد، اما آن‌ها چربی‌های خوب هستند. تخمه آفتابگردان مقادیر کمی چربی اشباع یا چربی بد دارد.

جوی دو سر

 بسیاری از کودکان جوی دو سر را دوست ندارند؛ زیرا با نان سفید و دیگر دانه‌های اصلاح‌شده بزرگ می‌شوند شما می‌توانید با دادن غذاهای حاوی جوی دو سر و میان‌وعده‌های غذایی (بیسکویت جو، شکلات‌های حاوی جو و ...) این میل را در آن‌ها به وجود آورید. جوی دو سر یک ماده غذایی سرشار از فیبر و مانند اکثر مواد غذایی حاوی غلات کامل، برای کودک شما بسیار مفید است.

 ماهی تن

ماهی‌ها می‌توانند یک غذای سالم باشند؛ مگر اینکه کودک شما فقط استیک ماهی یا ساندویچ ماهی سرخ‌شده بخورد. ماهی‌های تن پخته شده غذای سالمی هستند که بسیاری از کودکان دوست دارند. البته باید به خاطر داشته باشیم که ماهی تن نیز، مانند هر ماده دیگر باید در حد اعتدال مصرف شود. کودکان اجازه دارند در هفته دو بار از ماهی تن کم‌چرب (کنسرو ماهی تن) یا یک وعده تن ماهی سفید استفاده کنند. ماهی تن غنی از پروتئین است و اسیدهای چرب ضروری امگا 3 و نیز بسیاری از ویتامین‌ها و مواد معدنی مورد نیاز را تأمین می‌کند. اگر می‌خواهید ساندویچ تن ماهی کودکتان سالم‌تر باشد، از مایونز کم چرب و نان غلات کامل استفاده کنید.

بخش تغذیه و آشپزی تبیان




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : دوشنبه 2 مرداد 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 69 مرتبه

عادت‌های غذا خوردن از رفتارهایی هستند که ما آن‌ها را می‌آموزیم و ذاتی نیستند، بنابراین تمام عاداتی که کودکان در دوران کودکی خود به دست می‌آورند، تا بزرگسالی و حتی تا آخرین لحظه زندگی همراه آن‌هاست.


سال‌هاست که مردم مواد غذایی بسته‌بندی و فریز شده را به جای مواد غذایی تازه مورد استفاده قرار می‌دهند. آن‌ها بسیار کمتر از گذشته مواد غذایی سالم و تازه مصرف می‌کنند؛ چرا که تهیه آن‌ها بسیار زمان‌بَر است و غذاهای فرآوری شده، بسته‌بندی شده و فریزشده به راحتی در دسترس قرار دارند.

بسیاری از پدر و مادرها می‌دانند که باید به کودکان خود غذاهای سالم‌تری بدهند؛ اما به دلایل مختلف، راه آسان‌تر را انتخاب می‌کنند. برای بهبود عادت‌های غذا خوردن کودکان از کجا باید شروع کرد و چگونه می‌توان یک برنامه غذایی متعادل و متناسب برای آن‌ها و سایر افراد خانواده در نظر گرفت تا در طولانی‌مدت به سلامت آن‌ها کمک کند؟

1. برای آن‌ها یک الگوی خوب باشید

اغلب پدر و مادرها شکایت دارند که کودکانشان از خوردن غذاهای سالم خودداری می‌کنند. آن‌ها در جستجوی قطره یا دارویی معجزه آسا هستند تا تمام کمبودهای‌شان را جبران کند! اکثر ما به خوردن غذاهای آماده عادت کرده‌ایم، تا جایی که حتی فراموشمان شده چه غذایی سالم و خوب است. کابینت‌ها و یخچال‌های‌مان را از انواع غذاهای کنسروی و نوشابه‌ها پُر می‌کنیم و توقع داریم کودکانمان عادات غذا خوردن سالمی داشته باشند! برای آنکه بتوانیم الگوی خوبی برای فرزندانمان باشیم، باید ابتدا سطح آگاهی و دانش خود را افزایش دهیم.

 

 2 .انعطاف‌پذیر باشید

به خاطر داشته باشید که همه چیز در حد متعادل خوب است. اگر نان شیرینی، چیپس سیب‌زمینی و حتی نوشابه می‌خورید، حتماً تعادل را رعایت کنید. خوردن روزانه یک عدد شیرینی و در کنار آن حفظ تعادل غذایی، یعنی تمرین داشتن یک برنامه غذایی سالم. اگر همیشه برای خانواده سالم‌ترین غذاها را تهیه کرده و اصرار داشته باشید که به هیچ وجه از غذاهای فرآوری شده و آماده استفاده نکنید، بعد از مدتی آن‌ها از ادامه این برنامه خسته می‌شوند؛ در حالی که با کمی انعطاف‌پذیری می‌توان به تداوم این برنامه اطمینان بیشتری یافت. مثلاً در کنار مصرف غذاهای سالم، گاهی اوقات پیتزا، شیرینی، نوشابه، چیپس، پفک و ... نیز بخورید؛ اما به مقدار کنترل شده و متناسب. این مسئله هیچ آسیبی به کودکان نمی‌رساند و باعث می‌شود آن‌ها رابطه خوبی با غذاها پیدا کنند.

 3.هنگام خرید کودکان را همراه خود ببرید

متأسفانه ما نزدیک مزرعه یا سوپرمارکت‌هایی که محصولات کشاورزی را به فروش می‌رسانند زندگی نمی‌کنیم؛ بنابراین احساس رابطه و نزدیکی با مواد غذایی فرآوری نشده و سالم و تازه کار بسیار دشواری است. یکی از روش‌هایی که کمک می‌کند تا به کودکان این موضوع را یاد بدهید، این است که هنگام خرید آن‌ها را نیز همراه خود ببرید. هر چقدر هم که تنها خرید کردن بسیار آسان‌تر است، ولی اینکه آن‌ها مواد غذایی را به صورت خام و نپخته ببینند، بسیار مهم است؛ زیرا سؤالات زیادی از ذهنشان می‌گذرد و با پرسیدن آن‌ها، چیزهای زیادی یاد می‌گیرند. وقتی برای خرید هیچ عجله‌ای ندارید، با خیالی راحت در فروشگاه‌ها بچرخید و مواد غذایی و نحوه تهیه آن‌ها را به کودکان یاد بدهید. ماهی فروشی، گوشت فروشی، میوه‌فروشی، سبزی فروشی و ... به آن‌ها کمک می‌کنند تا بیشتر با میوه‌ها و سبزیجات آشنا شوند. فکر نکنید که کودک شما از این کار خوشش نمی‌آید؛ بعد از بازگشت به خانه خودش تصمیم می‌گیرد که این کار را ادامه بدهد و باز هم با شما بیاید یا نه. به جرأت می‌توان گفت که تقریباً تمام کودکان علاقمند می‌شوند می‌خواهند بیشتر از دانه‌ها، رنگ‌ها، طعم‌ها، بوها، اندازه‌ها و... بدانند.

4 . زمان خاص غذا خوردن

ما می‌توانیم کارهای زیادی انجام دهیم تا زمان غذا خوردن مشخص و ثابتی داشته و از غذا خوردن لذت زیادی ببریم. باید زمانی را به آموزش طعم‌ها و مزه‌ها به کودکان اختصاص داده و البته این کار را به صورتی کاملاً شاد و سرگرم کننده انجام دهید. برخی از کودکان هنگام غذا خوردن نمی‌توانند یک جا بنشینند و همواره بدون آرام و قرار در حال بازی کردن هستند و به زمان غذا خوردن اهمیتی نمی‌دهند. در چنین مواقعی هیچ اشکالی ندارد که به آن‌ها اجازه دهید یک یا دو بار از جایشان بلند شوند و در همان حال آن‌ها را تشویق کنید که تا پایان غذا خوردن از سر جایشان بلند نشوند. برای کودکانی که به خوبی همه چیز را درک می‌کنند، توضیح دهید که وقت غذا خوردن، وقت مهمی است و همه افراد خانواده در این زمان کنار هم می‌نشینند و تا پایان غذا از کنار یکدیگر بلند نمی‌شوند. کودکان کم سن که قادر به درک این مسائل نیستند، باید از طریق ایجاد برخی جذابیت‌ها مثل شمع و یا استفاده از مواد غذایی رنگی و زیبا جذب غذا شوند.

5.حذف غذاهای مضر از برنامه غذایی کودک

کودک شما نیاز به ناگت مرغ، مرغ یخ‌زده، گوشت فرآوری شده، پیتزا، چیپس و ... ندارد تا خوشحال شود. این مواد غذایی معمولاً سرشار از مواد شیمیایی، چربی‌های مضر، مواد اعتیاد آور، شیرین‌کننده‌های مصنوعی و رنگ‌ها هستند. حتی یک کودک سه ساله هم می‌فهمد که چرا نوشابه برای ما مضر است و چرا نباید غذاهای پرچرب و پر نمک خورد! در این میان تلویزیون نقش بسیار مهمی دارد. باید تماشای برنامه‌های تلویزیون را محدود کرده و بیشتر کانال‌هایی را برای تماشا انتخاب کنید که تبلیغات کمتری برای این مواد غذایی و خوراکی دارند. حتی می‌توانید از برنامه‌های ویدئویی بدون تبلیغات استفاده نمایید.

پژوهش‌ها نشان می‌دهند که معمولاً 10-12 بار تلاش لازم است تا کودکان علاقه‌مند

و یا متمایل به خوردن یک غذای جدید شوند؛ مگر آنکه خودشان در امر آماده کردن غذا شرکت کنند

شما نمی‌توانید برای همیشه غذاهای فرآوری شده را از برنامه غذایی فرزندتان حذف کنید؛ اما هر چه دیر به دیرتر از آن‌ها استفاده کنید، به سلامت او بیشتر کمک خواهید کرد و کودکتان با آگاهی بیشتری به سراغ استفاده از مواد غذایی سالم می‌رود. بهتر است هیچ‌گاه از رنگ غذا، مواد نگه‌دارنده و طعم‌دهنده‌های مصنوعی برای غذاهای کودک خود استفاده نکنید. بیش از 5/2 میلیون کودک دچار اختلال بیش فعالی و کمبود توجه (ADHD) هستند که طبق تحقیقات، عامل مهم آن مصرف غذاهای اعتیادآور و غذاهای حاوی این مواد مضر است و آمار مربوط به این اختلال روز به‌روز افزایش می‌یابد. 73 درصد از کودکانی که برای این تحقیقات مورد آزمایش قرار گرفتند، با تغییر برنامه غذایی و عدم استفاده از مواد غذایی حاوی مواد شیمیایی، طعم‌دهنده و نگاه‌دارنده، تا حد زیادی درمان شدند.

6.تغییر عادت‌های غذایی

آیا مجبورید یک نوع غذا برای افراد بزرگسال خانواده و یک نوع برای کودک تهیه کنید و این شما را خسته کرده است؟ کمی صبورتر باشید. کودکان همیشه در پی یافتن چیزهای جدید هستند. قوانین شما گاهی اوقات آن‌ها را خسته می‌کند و در فکر فرار از آن‌ها بر می‌آیند. آیا بعد از تهیه غذا برای کودکتان و منع او از غذا خوردن، احساس دلسردی می‌کنید؟ پژوهش‌ها نشان می‌دهند که معمولاً 10-12 بار تلاش لازم است تا کودکان علاقه‌مند و یا متمایل به خوردن یک غذای جدید شوند؛ مگر آنکه خودشان در امر آماده کردن غذا شرکت کنند. بهتر است برای تمام افراد خانواده یک نوع غذا تهیه کنید؛ به اضافه آنکه مقداری مواد غذایی دیگر را که مورد علاقه کودکتان است، در بشقاب غذای او بگذارید و یا اینکه گاهی اوقات چیزهای جدید به غذای او اضافه نمایید. اگر کسی از این کار شما خوشش نیامد، هیچ بحثی در این باره نکنید. این کار را یک‌بار دیگر نیز انجام دهید؛ ولی سعی کنید حدود یک هفته فاصله بیندازید. در نهایت خواهید دید که آن‌ها بعد از چند بار، دست کم یک‌بار آن را می‌چشند و کمی از آن را می‌خورند.

 

7 . از غذا برای پاداش، یا تنبیه استفاده نکنید

هیچ‌گاه کودک خود را به خاطر اینکه نتوانسته است غذای خاصی را بخورد، تنبیه نکنید. این کار نه تنها رابطه شما و او را خدشه‌دار می‌کند، بلکه اثر ناخوشایندی روی کودک و غذا دارد. در ضمن به آن‌ها وعده ندهید که اگر فلان نمره را بگیرند یا در فلان مسابقه برنده شوند، برای او بستنی یا غذای مورد علاقه‌اش را می‌خرید. در واقع غذاها نباید در کودکان ایجاد انگیزه برای پیروزی کنند. شما می‌توانید پس از گرفتن نتیجه دلخواه از عملکرد کودکتان، یک بار او را بیرون برده و غذایی را که دوست دارد برایش بخرید؛ اما هیچ‌گاه از قبل به او نگویید که اگر در مسابقه برنده شود، این کار را برایش انجام می‌دهید و اگر برنده نشود، از خوردن فلان غذا محروم می‌شود.

 8.اجازه دهید کودکتان وارد آشپزخانه شود

کودک خود را تشویق کنید تا در آشپزخانه به شما کمک کند. حتی یک کودک دو ساله نیز می‌تواند در پوست گرفتن هویج و سیب‌زمینی به شما کمک کند. می‌توانید از برخی وسایل مطمئن که به آن‌ها آسیب نمی‌رسانند استفاده کنید و اجازه دهید آن‌ها نیز این تجربه را در کنار شما داشته باشند.

اگر کودک شما تمایل زیادی به حضور در آشپزخانه دارد، او را از این کار منع نکنید. با حمایت خود و ایجاد امنیت بیشتر می‌توانید این کار را انجام دهید. کودکان عاشق خوردن غذاهایی هستند که خودشان آماده کرده‌اند. به این ترتیب حتی می‌توانید غذاهای جدید را نیز در کنار خودشان تهیه کنید تا تمایل بیشتری برای خوردن آن‌ها نشان دهند.

9 .کودکتان را به خوردن صبحانه عادت دهید

صبحانه مهم‌ترین وعده غذایی است و باید به آن اهمیت ویژه‌ای داد. بعد از 10-12 ساعت غذا نخوردن، بسیار مهم است که دوباره خود را شارژ کرده و انرژی تازه کسب کنیم. اگر کودک شما صبحانه نخورد، خیلی زودتر خسته می‌شود و تا زمان ناهار نیز نمی‌تواند فکرش را متمرکز کند. متابولیسم بدن باید از صبح شروع شود. برخی از کودکان نیاز به تمرین خوردن صبحانه دارند. باید از خوردن غذاهای کمتر شروع کنید و هر بار مقدار آن را افزایش دهید.کودکان حدود 500 کالری از طریق صبحانه دریافت می‌کنند و شما می‌توانید از طریق مواد غذایی مختلف این مقدار را تأمین کنید. صبحانه باید حاوی پروتئین، چربی‌های سالم، کربوهیدرات‌ها، ویتامین‌ها و املاح باشد.

منبع : ماهنامه دنیای سلامت




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : شنبه 24 تير 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 89 مرتبه
با اين‌ها كامل شويد

 برترین ها: برخي از مواد غذايي كه مي‌توان به عنوان مكمل‌هاي غذايي از آن‌ها استفاده كرد به شرح زير است:
جگر: انواع ماهي‌ها از جمله قزل‌آلا، قباد، روغن كبد ماهي، كره، زرده‌تخم‌مرغ، هويج و سبزي‌هايي مانند اسفناج، كلم، كاهو، كدو زردرنگ، طالبي زردرنگ، زردآلو، انبه، منبع ويتامين A هستند. 

ويتامين C: يك آنتي‌اكسيدان حياتي محلول در آب است و در سنتزكلاژن كه براي رشد و ترميم بافت‌هاي سلولي‌، رگ‌هاي خوني، لثه‌ها و استخوان‌ها لازم است نقش اساسي ايفا مي‌كند، زيان‌هاي انواع آلودگي‌هاي محيطي را خنثي و از بروز عفونت جلوگيري مي‌كند. سيستم ايمني را تقويت و از لخته شدن غيرعادي و كبودي پيشگيري و رگ‌هاي خوني  را تقويت مي‌كند. 

منابع ويتامين C عبارتند از مركبات مانند پرتقال، گريپ‌فروت، سبزي‌هاي داراي برگ سبز،‌ فلفل سبز، بروكلي، گوجه‌فرنگي، ليموترش،‌ طالبي و توت‌فرنگي.

ويتامين E يكي از قوي‌ترين آنتي‌اكسيدان‌هاست پژوهشگران انستيتو ملي  ايالات متحده اخيرا دريافته‌اند كه ويتامين E و C احتمال پيري زودرس و مرگ را تا حد زيادي كاهش مي‌دهد. گردو، بادام زميني، زيتون، جگر، سبزي‌ها، روغن سويا و آفتابگردان،‌ جوانه گندم و ساير روغن‌هاي گياهي از منابع غني ويتامين E هستند.

روغن زيتون كلسترول بد را كاهش داده و حاوي ويتامين  E و سلنيوم بوده و به روغن طول عمر معروف است.

عصاره هسته انگور نيز منبع سرشاري از ويتامين E است. خاصيت آنتي‌اكسيدان عصاره هسته انگور‌ 50برابر بيشتر از ويتامين E و 20 برابر بيشتر از ويتامين C بوده و با عبور از سد خوني مغز موجب محافظت سلول‌هاي مغز و سيستم عصبي مي‌شود.


بسياري از مادران براي تقويت كودك خود و در واقع تكميل ويتامين‌ها و موارد مورد نياز بدن او به‌صورت خودسرانه شربت يا قرص‌هاي ويتامين به كودك مي‌خورانند. مصرف خودسرانه قرص يا شربت‌هاي تقويتي به كودك نابجاست. براي تقويت كودكان و دادن مكمل‌هاي غذايي به آنان، صرفا توصيه اطرافيان و تبليغات برخي داروها كافي نيست بلكه توجه به نياز هر كودك، سن، وضعيت و مشورت كردن با پزشك در اين زمينه امري ضروري است. تقريبا مي‌توان گفت تمامي كودكان تا 2 سالگي و از آن به بعد كودكاني كه كمبود تغذيه يا تغذيه نابجا دارند نياز به مكمل‌هاي غذايي و داروهاي ويتاميني دارند. بهترين مكمل غذايي، مكملي است كه ويتامين‌ها و مواد لازم براي رشد كودك از جمله روي و آهن را داشته و تشخيص مكمل غذايي مناسب براي هر كودك با توصيه و مشورت پزشك امكان‌پذير باشد. دكتر اكبر كوشانفر برخي مكمل‌هاي مورد نياز كودكان را براي والدين معرفي كردند كه با هم مي‌خوانيم.

 سلامت پوست و مو با روي

روي يكي از عناصري است كه بعد از آهن فراوان‌ترين عناصر جزئي در بدن به شمار مي‌رود. اين عنصر در فعاليت بيش از 100 آنزيم مختلف به‌خصوص آنزيم‌هايي كه در سوخت و ساز پروتئين‌ها و كربوهيدرات‌ها درگير هستند، دخالت دارد. ميزان مناسب روي در عملكرد سيستم ايمني، ترميم زخم‌ها، تقويت قوه بويايي، بينايي، چشايي، تقسيم طبيعي سلول‌ها، رشد و تكامل در طول بارداري، كودكي و بلوغ نقش دارد. روي به‌عنوان يكي از مهم‌ترين مواد معدني در سلامت پوست، فرم‌گرفتن و استحكام ناخن‌ها و تقويت ساختار مو نقش بسيار مهمي ايفا مي‌كند. روي همچنين در پيشگيري از بيماري‌هاي سرماخوردگي و اسهال و استفراغ مورد استفاده قرار مي‌گيرد و علاوه‌بر ‌اين‌ها در موارد بيماري آسم نيز تجويز مي‌شود. اين عنصر به‌صورت زينك سولفات يا گلوكونات معمولا روزي 5 ميلي‌ليتر بعد از غذا تجويز مي‌شود كه جذب بهتري دارد.

ويتامين‌هاي گروه B به رفع خستگي كمك مي‌كنند

ويتامين‌هاي گروه B شامل 6 ويتامين مهم در سلامت كودكان هستند كه در متابوليسم و افزايش انرژي بدن و رفع خستگي بسيار موثر هستند. از نقش‌هاي ديگر اين ويتامين‌ها تشكيل گلبول‌هاي قرمز و تقويت سيستم عصبي و حافظه است به‌طوري كه كمبود آن‌ها در كودكان موجب ضعف اعصاب و اختلال پوست، كاهش تعداد گلبول‌هاي قرمز و كم خوني مي‌شود. تركيبات ب كمپلكس به‌خصوص اسيد فوليك در كم‌خوني‌ها موثر است.

ويتامينA تقويت‌كننده بينايي

ويتامين A، ويتامين موثر در تقويت بينايي و تكامل گلبول‌هاي سفيد و قرمز خون و افزايش كارايي سيستم ايمني در برابر بيماري‌ها و همچنين تسهيل انتقال آهن از منابع ذخيره‌اي به گلبول‌هاي قرمز در كودكان است. به‌طوري كه كمبود آن از عوامل اصلي ضعف بينايي و كوري در ميان كودكان به شمار مي‌رود. اين ويتامين به‌ويژه براي شبكيه چشم و افزايش قدرت ديد بسيار موثر است. همچنين اثر تقويتي در مخاط دارد و براي رشد و نمو كودكان موثر است.  مقدار ويتامين A در كودكان بايد از بدو تولد معمولا همزمان با قطره ويتامين A و D روزي 25 قطره تجويز شود. از 6 ماهگي به بعد اين ويتامين به‌صورت قطره مولتي ويتامين و 25 قطره تا 2 سالگي مصرف مي‌شود.

آهن، فلز حيات‌بخش 

آهن نيز جزو فلزاتي است كه براي كودكان بسيار نياز است. گلبول‌هاي سفيد خون و هموگلوبين از آهن تهيه شده است و بايد وارد بدن شود. معمولا در كودكان از 6 ماهگي به بعد به‌صورت قطره فروسولفات 15‌ قطره تجويز مي‌شود. در تجويز قطره آهن بايد اين مسئله رعايت شود كه با شير يا چاي مصرف نشود. از يك سالگي به بعد هم مي‌توان با آبميوه‌هاي مختلف به‌ويژه آب‌پرتقال و آب ليمو‌شيرين كه اسيدي هستند اين قطره را مصرف كرد تا جذب بهتري داشته باشد. 

ويتامين C يعني مقاومت و مصونيت

ويتامين C هم از جمله ويتامين‌هاي ضروري براي بدن است چون مقاومت و مصونيت بدن را بالا مي‌برد. در شربت‌هاي مولتي‌ويتامين بين 50 تا 200 ميلي‌گرم از اين ويتامين وجود دارد. اگر ويتامين C در مقدار زياد تجويز شود از طريق ادرار دفع مي‌شود. بدن كودكان قادر به ذخيره اين ويتامين نبوده و لازم است تا مقادير مورد نياز آن از منابع خارجي تامين شود. ويتامين C در رشد و تقويت بافت‌هاي بدن مانند لثه‌ها و عضلات، بهبود سريع زخم‌هاي بدن، افزايش مقاومت بدن‌كودكان در برابر عفونت‌ها و بيماري‌ها و افزايش جذب آهن اهميت فراواني دارد. 

مكمل‌هاي پرتوان، برسيد به داد اين كودك ناتوان!

تغذيه نوزادان حدود 4ماه بعد از تولد تنوع پيدا مي‌كند. اين تنوع به اين معناست كه علاوه بر شير مواد‌غذايي ديگر نيز وارد تغذيه كودك مي‌شود. متخصصان عقيده دارند، كودكان بايد ويتامين‌هاي مورد نيازشان را به وسيله تغذيه‌اي كه دارند به دست آورند اما از آنجا كه ممكن است در تغذيه روزانه همه مواد مورد نياز كودك تامين نشود پزشكان، مولتي ويتامين يا مكمل‌هايي را به كودكان تجويز مي‌كنند. از آنجا كه احتمال دارد والدين به‌طور دقيق از آنچه مورد نياز كودكان است مطلع نباشند، دكتر اكبر كوشانفر ضمن توضيح‌هايي كه درباره مكمل‌هاي مورد نياز كودكان ارائه مي‌كنند ما را با برخي قطره‌ها و مكمل‌هاي غذايي موجود و ويژگي‌هاي هركدام از آن‌ها آشنا مي‌كند.

سوزين زينك سولفات

محتويات: اين قطره حاوي 5 ميلي‌گرم فلز روي در هر 5 ميلي‌ليتر يا يك پيمانه است.
توصيف: اين شربت با بو و طعم بسيار خوب و دلپذير عرضه مي‌شود. كنترل بو و طعم فلز روي در اين فرآورده و همچنين كنترل PH محصول به شكلي طراحي شده كه در كودك هيچ‌گونه احساس ناخوشايند ايجاد نمي‌كند.
مقدار مصرف: به‌عنوان مكمل غذايي روزانه يك پيمانه (5 ميلي‌گرم) مصرف مي‌شود.
موارد هشدار: در صورتي كه كودك دچار كمبود مس باشد، مصرف روي ممكن است كمبود مس را تشديد يا سطح سرمي آن را كاهش دهد. 


ولکید

محتويات: اين مولتي‌ويتامين‌هاي جويدني محتوي انواع ويتامين‌ها، مواد معدني و اسيدهاي چرب امگا3 هستند.
توصيف: اين قرص به تامين ويتامين‌ها و مواد معدني مورد نياز روزانه كودكان 4 تا 12 ساله كمك مي‌كند و باعث تقويت سيستم ايمني و رشد ذهني و جسمي آن‌ها مي‌شود. ضمن آن‌كه براي كودكان بيش فعال نيز بسيار مفيد است.
مقدار مصرف: كودكان 4 تا 12 ساله روزانه يك عدد قرص جويدني همراه با غذا بجوند يا طبق دستور پزشك آن را مصرف كنند.
موارد هشدار: مصرف بيش از حد فرآورده‌هاي حاوي آهن ممكن است سبب بروز مسموميت شديد در كودكان زير 6سال شود و در صورت مصرف بيش از حد به پزشك مراجعه كنيد. روزانه بيش‌از يك‌عدد قرص مصرف نشود. مصرف اين قرص براي كودكان زير 4سال توصيه نمي‌شود.

اسماویت

محتويات: اين مولتي‌ويتامين‌ها حاوي ويتامين‌هاي E ،12B ،C، فوليك اسيد، ال- لايزين، روي، آهن، منيزيوم و سلنيوم است.
توصيف: اين مكمل غذايي به تقويت قدرت تنفسي و كاهش شدت علائم ناشي از بيماري‌ها و عفونت‌هاي سيستم تنفسي كمك مي‌كند.
مقدار مصرف: كودكان يك تا 4 سال مي‌توانند يك قاشق چاي‌خوري پر 2 بار در روز استفاده كنند. كودكان بالاي 4سال هم مي‌توانند يك قاشق چاي‌خوري پر 3 بار در روز مصرف كنند.
موارد هشدار: قبل از مصرف بطري را تكان دهيد. به تاريخ انقضا محصول دقت كنيد و بيش از حد مصرف نكنيد.

ویتا گلوبین

 محتويات: اين مولتي‌ويتامين حاوي آهن، زينك، كلسيم، ال- لايزين، اسيد فوليك، دي- پانتنول، نياسيناميد، ويتامين C، ويتامين ب كمپلكس، منگنز و مس است.

توصيف: مولتي‌ويتامين ويتاگلوبين فرمولاسيون ويژه به‌منظور جذب بالاي آهن دارد و حاوي عصاره 100 درصد طبيعي پرتقال با طعم و بوي دلپذير است.
مقدار مصرف: اطفال و كودكان روزانه 5/2ميلي‌ليتر مي‌توانند از اين مولتي‌ويتامين مصرف كنند.
موارد هشدار: هنگام مصرف به تاريخ انقضا آن توجه كرده، از مصرف بيش از حد مجاز خودداري كنيد. پس از مصرف در بطري را كاملا بسته، داخل جعبه و در جاي خشك و خنك و دور از دسترس اطفال نگهداري كنيد. 

بیبی جوییس - دراپس 

محتويات: اين قطره حاوي ويتامين‌هاي C ،E ،3B ،2B ،1B ،6B ،A، اسيد فوليك و 3D است.

توصيف: اين قطره با دارا بودن ويتامين‌هاي مختلف در افزايش قدرت سيستم ايمني،  بالا بردن كيفيت عملكرد سيستم عصبي، تقويت سيستم عصبي و گردش خون و همچنين تقويت بينايي و تكامل سلول‌هاي خوني در كودكان موثر است.
مقدار مصرف: كودكان زير يك سال روزانه يك ميلي‌ليتر بعد از غذا و كودكان بالاي يك‌سال روزانه 2 ميلي‌ليتر بعد از غذا بايد مصرف كنند.
موارد هشدار: به تاريخ انقضا محصول توجه كنيد.
 

آکوا مرین

محتويات: اين مولتي‌ويتامين حاوي روغن ماهي، اسيدهاي چرب ضروري امگا3، همراه با ويتامين‌هاي D ،E است.
توصيف: اين مكمل به سلامت دستگاه قلبي- عروقي، مفاصل و استخوان‌ها، قدرت حافظه و عملكرد مغز و تقويت سيستم ايمني كمك مي‌كند.
مقدار مصرف: كودكان 5 تا 12سال مي‌توانند روزانه 5 ميلي‌ليتر (يك قاشق چاي‌خوري) از اين شربت را مصرف كنند.
موارد هشدار: افرادي كه به محصولات دريايي حساسيت دارند قبل از مصرف بايد با پزشك مشورت كنند. مصرف بيش از حد روغن ماهي با داروهاي ضدالتهاب غيراستروئيدي مي‌تواند سبب افزايش خطر خونريزي شود.

 

سون سیز

 محتويات: شربت پرتقالي، روغن كبد ماهي حاوي امگا3 و ويتامين‌هاي 6B ،C ،E ،D و A است.
 توصيف: اين شربت براي سلامت مغز، تمركز و حافظه بسيار مفيد است، همچنين به استحكام استخوان‌ها و دندان‌ها كمك مي‌كند.
مقدار مصرف: كودكان 5 تا 15 سال مي‌توانند 2 قاشق مربا‌خوري در روز استفاده كنند.
موارد هشدار: قبل از مصرف در جهت عمودي خوب تكان دهيد. از افزايش دوز توصيه شده خودداري كنيد. دور از دسترس اطفال در جاي خشك و خنك و دور از نور مستقيم خورشيد نگهداري كنيد.
مولتی سونوستول

 محتويات: اين شربت قديمي حاوي 9 ويتامين و كلسيم است.

توصيف: اين شربت بدون تجويز پزشك مي‌تواند 3 ماه مورد استفاده قرار گيرد.

مقدار مصرف: كودكان يك تا 5 سال 5 ميلي‌ليتر 2 بار در روز و كودكان 6 سال به بالا 10 ميلي‌ليتر 2 بار در روز مي‌توانند از اين شربت استفاده كنند.
موارد هشدار: براي كودكان ديابتي توصيه نمي‌شود.

 

زینک پلاس جویس

محتويات: اين شربت حاوي ويتامين‌هاي 2B ،6B ،C ،1B ،21B، فوليك اسيد، بيوتن، نياسين و پانتوتنيك اسيد است.

 توصيف: اين شربت به حفظ سلامت پوست، مو، ناخن و تقويت رشد ذهني و جسمي در سنين رشد و افزايش سيستم ايمني بدن كمك مي‌كند.
مقدار مصرف: كودكان يك تا 7 سال مي‌توانند روزانه يك قاشق مربا‌خوري (5ميلي‌ليتر) استفاده كنند. كودكان 7 تا 13 سال هم مي‌توانند يك قاشق مربا‌خوري 2 بار در روز مصرف كنند. افراد بالاي 13 سال نيز يك قاشق مرباخوري 3 بار در روز مي‌توانند استفاده كنند.
موارد هشدار: دور از دسترس اطفال، دور از نور و در جاي خنك نگهداري كنيد. پس از باز كردن در بطري حتما داخل يخچال نگهداري شود. قبل از مصرف، بطري را به‌خوبي تكان دهيد.




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : پنجشنبه 22 تير 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 65 مرتبه

سید عبدالصاحب باقری

یکی از حساس ترین دوران ها ی زندگی جهت شکل گیری عادات تغذیه ای مناسب و پیشگیری از سیل رو به فزونی بیماریهای غیرواگیر دوران کودکی و قبل از مدرسه است.در این دوران رفتارپذیری و تقلید رفتاری کودک در بالاترین مرحله خود بوده و الگوی رفتاری کودک والدینش خصوصاً مادر خواهد بود.ضروری می باشد همانند سایر رفتارهای صحیحی که کودک در این زمان باید کسب و عمل نماید،رفتارهای تغذیه ای صحیح نیز با رعایت والدین در کودک نهادینه شود.بسترسازی رفتارهای تغذیه ای صحیح در خانواده سبب خواهد شد تا در صورت برخورد کودک با روش و رفتارهای تغذیه ای نامطلوب همسانان و همسالان خود در محیط هایی همانند مهد کودک یا دبستان،تحت تأثیر واقع نگردد و چرخش رفتاری نامناسب در وی بروز نکند.

 

نکات مهم رفتار با کودک:

1- سعی کنید بشقاب و لوازم غذا خوردن کودک از جنس نشکن باشد .در صورت شکستن ظرف ممکن است کودک احساس یاس کند و یا والدین عصبانی شوند.ایجاد ناامنی برای کودک و یا دلزدگی از غذا از عواقب این امر خواهد بود.

2- برای غذا خوردن راحت تر کودک دقت نمایید که قاشق زیاد گود نباشد و لیوان باید به اندازه ای باشد که کودک به راحتی آن را بگیرد.

3- رنگ مواد غذایی می تواند در اشتهای کودک و علاقه او به غذا تاثیر بگذارد . خوردن غذاهایی با رنگهای سبز ، نارنجی و زرد برای آنها جالب است.

4- دادن وقت کافی به کودک برای زمان صرف غذا بسیار مهم است .از شتاب و عجله در هنگام غذا خوردن وی پرهیز نمایید.

5- غذا خوردن در یک ساعت معین می تواند سبب بروز حالت شرطی و تحریک اشتهای کودک شود.

6- خستگی کودک یکی از علل کم اشتهایی اوست بهتر است بعد از استراحت به کودک غذا داده شود.هیچ گاه کودک را در هنگام خواب مجبور به خوردن غذا نکنید.

7- کودک در یک محیط آرام بهتر غذا می خورد مشاجره ، بلند کردن صدای رادیو ، تلویزیون و همچنین رفت و آمد زیاد حواس کودک را پرت می کند و تمایل او به غذا خوردن کم می شود.

8- هنگامی که رفتار کودک غلط است عکس العمل ثابتی از خود نشان دهید. مثلاً اگر بشقاب یا قاشق یا غذا را پرت کرد نباید گاهی اوقات خندید و گاهی تنبیه کرد بلکه بهتر است رفتاری را در پیش گرفت که کودک احساس کند کار خوبی انجام نداده است.

نکات مهم رفتار با کودک یک تا سه ساله:

1- در صورتی که کودک مایل است با دست غذا بخورد ممانعت نکنید..بلکه برای تقویت احساس استقلال یک قاشق به دست کودک داده و با قاشق دیگر به او غذا داده شود.

2- اجرای برنامه ثابت غذا خوردن سبب آرامش کودک می شود یعنی بشقاب و قاشق همیشگی و نحوه آماده کردن او برای غذاخوردن به او آرامش می دهد.

3- اشتهای کودک مانند خلق و خوی او متغیر است ، بهتر است روزی که کودک اشتهای کمتری دارد و غذا کم می خورد اصرار ننمود که حتماً غذای بشقابش را تمام کند.

4- قدرت تقلید کودک در این سن زیاد است و رفتارهای اعضای خانواده را تقلید می کند لذا نباید اعضای خانواده رفتار نامناسب در هنگام غذا خوردن (مانند استفاده از نمکدان در سر سفره،مصرف غذاهای پرچرب و سرخ کردنی یا مصرف نوشابه)داشته باشند.

5- بر اساس تمایل کودکان که معمولاً غذای گرم را دوست دارند بهتر است غذای خیلی داغ و یا سرد به آنان داده نشود.

6- کودک دوست دارد با غذا بازی کرده و ریخت و پاش کند ، نباید انتظار داشت کودک آداب غذا خوردن را رعایت کند.

7- کودک نوپا فقط 10-5 دقیقه حالت نشستن را تحمل می کند و معمولاً قبل از اتمام غذا ، سفره را ترک می کند و مجدداً بر می گردد. در این مواقع بهتر است مادر آرامش خود را حفظ کند.

8- رنگ و ظاهر غذا توجه کودک را جلب می کند و او غذا رابهتر خواهد خورد.پس بهتر است از رنگ های زرد،نارنجی،قرمز و سبز ( مانند سیب زمینی،هویج،گوجه فرنگی و دلمه و جعفری و سبزیهای آشی و ... ) خصوصاً به صورت آب پز در غذا استفاده کرد.

اصول رفتار با کودک سه تا پنج ساله:

1- باید کودک را با انواع غذاهای مختلف آشنا کرد . بهتر است غذای جدید را ابتدا یک فرد بزرگتر خانواده بخورد تا الگویی برای کودک باشد و تمایل کودک برای خوردن آن غذا بیشتر شود.

2- نباید میان وعده ها آنقدر زیاد باشد که کودک نتواند غذای اصلی را بخورد بخصوص در مصرف مواد قندی ،شیرینی،شکلات و تنقلات کم ارزش زیاده روی نشود چون می تواند سبب فساد دندان ،سوءتغذیه و یا چاقی کودک شود. عادت کودک به مصرف میوه به عنوان میان وعده بسیار خوب است.

3- در صورتی که کودک تمایلی به خوردن غذای جدید نشان نداد می توان او را تشویق کرد که مختصری از آن را بچشد ، بو کند و حتی لمس کند. اینکار درک کودک از غذا را با حس های بویایی ،چشایی و بینایی تقویت نموده و پذیرش غذای جدید را برای او راحت تر می نماید. بهتر است غذای جدید در زمانی که کودک کاملاً گرسنه است به او داده شود.

4- هنگام خوردن غذا محیطی جالب و با آرامش فراهم شود ، امر و نهی و اعمال روش های تربیتی در حین صرف غذا مناسب نیست.

5- بی تحرکی و خواب ناکافی و بیماری کودک می تواند موجب بی اشتهایی و غذا نخوردن کودک شود.

6- برای تشویق کودک به غذا خوردن بهتر است از بشقاب و فنجان ثابت استفاده شود و غذا به تکه های کوچک تقسیم گردد تا براحتی کودک آن را بخورد.

7- به کودک ،اجازه دهید که اگر غذای بیشتری می خواهد ،ابراز کند.

8- همزمان با احساس استقلال در کودک ،ریخت و پاش غذا بیشتر می شود ولی باید تحمل کرد.

9- صحبت کردن با کودک خردسال در حین غذا خوردن ،علاقه او را به صرف غذا بیشتر خواهد کرد.

10- زمان غذا خوردن فرصت خوبی برای ابراز رفتارهای صحیح در حین غذا خوردن است.

11- کودک علاقه دارد غذاهای جدید را دستکاری کرده و سپس بخورد این رفتار طبیعی است.

12- خوردن غذا با همسالان برای کودکان جالب تر است.




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : سه شنبه 13 تير 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 50 مرتبه

عنصر روي از اوايل دهه 1900 به عنوان يك ماده مغذي شناخته شد. گرچه از اوايل دهه 1900، روي (Zinc; Zin) به عنوان يك ماده مغذي شنـاخته شـده است. امـــروزه كمبــود روي يكي از مشكلات تغذيه اي افراد كشورهاي كم درآمد است.

اولين تحقيقات كمبود روي در انسان مربوط به اواخر دهه 1950 و اوايل دهه 1960 انجام شد كه نشان داد تعويق رشد، ضايعات پوستي، نارسايي بلوغ جنسي در نوجوانان پسر ايراني و مصري مربوط به كمبود روي است. نتايج تحقيقات متعددي نشان داده است كه مكمل روي موجب افزايش رشد در كودكان كوتاه قد گرديده و همچنين موجب كاهش عفونت هاي معمول دوران كودكي نظير اسهال و پنوموني مي گردد.مقدار روي در بدن 5/1 تا 5/2 گرم است و بخش اعظم آن در عضلات، استخوان ها و كبد تجمع يافته و بخش كوچكي نيز در ناخن، پوست و مو يافت مي شود. عنصر روي در بدن نقش مهمي در ساختمان بيش از 300 آنزيم دارد و كمبود آن مي تواند اختلالات متعددي در متابوليسم و عملكرد ارگان ها ايجاد نمايد. بافت هايي كه سرعت تقسيم سلولي و باز گردش آن ها زياد است از جمله سيستم ايمني و دستگاه گوارش در مقايسه با ساير بافت ها بيشتر تحت تاثير قرار مي گيرند. مكانيسم عمل ريزمغذي روي شامل تاثير بر سنتز DNA، سنتز RNA و تقسيم سلولي است و همچنين با هورمون هاي مهم رشد استخوان نظير سوماتومدين C، استئوكالسين، تستوسترون، هورمون هاي تيروئيدي و انسولين تاثير متقابل دارد. عنصر روي اساسا" به سوخت و ساز استخوان مرتبط مي شود بنابراين تاثير منفي بر رشد و نمو دارد. غلظت روي در استخوان در مقايسه با ساير بافت ها بسيار بيشتر است. عنصر روي تاثير ويتامين D را در سوخت و ساز استخوان از طريق فعال سازي سنتز DNA در سلول هاي استخواني افزايش مي دهد. نياز به عنصر روي در دوران كودكي به علت رشد سريع حياتي است. ديده شده است كه مكمل روي تاثير مثبتي بر رشد كودكان دچار كوتاه قدي تغذيه اي داشته است. از ديگر نقش هاي روي مواردي مانند توليد مثل، سلامت پوست، نمو عصبي رفتاري، و مقاومت بدن در برابر ابتلا به بيماري ها است.

منابع غذايي روي چه هستند

: روي در تمام مواد غذايي حيواني و گياهي كه منبع خوب پروتئين هستند، وجود دارد. منابع غني روي عبارتند از صدف، جگر و انواع گوشت ها به ويژه گوشت قرمز (گوشت مرغ و ماهي هم حاوي روي هستند اما ميزان روي در گوشت قرمز بيشتر است)، تخم مرغ، حبوبات مانند لوبيا و عدس، غلات سبوس دار، شير و مواد لبني، انواع مغزها مانند بادام زميني، گردو، بادام و فندق. به طور كلي قابليت جذب روي از منابع حيواني بيشتر از منابع گياهي است و در صورتي كه قسمت اعظم روي دريافتي از منابع گياهي تامين شود نياز به اين ريزمغذي افزايش مي يابد. به طور كلي قابليت جذب روي از گوشت 4 برابر غلات است. فيبر و فيتات از مهمترين عوامل كاهش جذب روي ازرژيم غذايي هستند و در صورتي كه مقدار كمي پروتئين حيواني در وعده غذايي وجود داشته باشد، جذب روي از غذاهاي حاوي فيتات افزايش مي يابد.

ميزان جذب روي بسته به وضعيت روي فرد از 15 تا 40 درصد متفاوت است. در افرادي كه دچار كمبود روي هستند ميزان جذب روي افزايش مي يابد. جذب روي در دوران بارداري و شيردهي نيز افزايش مي يابد.

ميزان توصيه شده مصرف روزانه روي چقدر است:

RDA مصرف 15 ميلي گرم در روز را براي مردان بزرگسال و نوجوان پيشنهاد كرده است. با توجه به وزن كمتر زنان بزرگسال و جوان اين ميزان براي آن ها 12 ميلي گرم در روز است. براي كودكان ميزان RDA، 6 ميلي گرم در روز است اما با توجه به تنوع در اين گروه، RDA، 10 ميلي گرم را پيشنهاد کرده است. ميزان RDA براي نوزادان و در سال اول زندگي 5 ميلي گرم در روز است.

جذب روي:

تعادل روي توسط جذب و دفع آن از روده حفظ مي شود و جذب به وسيله عمل انتشار و توسط يك حامل انجام مي گيرد اين عمل تحت كنترل هموستاتيك مي باشد و ميزان روي موجود در رژيم غذايي و حضور مواد دخالت كننده در جذب آن موثر است. بيماري هاي روده اي مانند بيماري كرون باعث اختلال در جذب روي مي شود.

حامل اصلي روي در پلاسما آلبومين مي باشد اگر چه مقداري از آن به وسيله ترانسفرين و آلفا 2 ماكروگلوبين حمل مي شود. بيشتر روي موجود در خون در اريتروسيت ها و لكوسيت ها قرار دارد. روي موجود در پلاسما از لحاظ متابوليكي فعال بوده و تحت تاثير فاكتورهاي فيزيولوژيكي مانند آسيب يا التهاب مي باشد.

عوامل موثر بر جذب روي كدام است:

عوامل متعددي ممكن است موجب كاهش جذب روی مي شوند. فيتات ها جذب روي را كاهش مي دهند اما تانن اثر كاهش دهندگي بر جذب روي ندارد. (تانن از كاهش دهنده هاي مهم جذب آهن است). مس و كادميوم از نظر پروتئين حامل، مشابه روي هستند در جذب با روي رقابت مي كنند. دريافت بالاي آهن و كلسيم نيز جذب روي را كاهش مي دهد. اسيد فوليك نيز در صورتي كه دريافت روي كم باشد، جذب آن را ممكن است كاهش دهـد. از سـوي ديگر، مقادير بالاي روي مي تواند جذب آهن از فروسولفات را كه در تركيب مكمل هاي دارويي وجود دارد كاهش دهد. جذب روي ممكن است توسط گلوكز و يا لاكتوز و پروتئين سويا كه به تنهايي و يا همراه با گوشت مصرف مي شود، افزايش يابد. روي موجود در شير مادر مانند آهن در مقايسه با شير گاو از قابليت جذب بالاتري برخوردار است.

عوامل كاهش دهنده جذب روي چيست:

فيبر يا فيتات جذب روي را كاهش مي دهند. دوز بالاي مس نيز مانع جذب روي مي شود. آهن با روي در جذب رقابت مي كند نسبت 2 به 1 يا 3 به 1 آهن و روي منجر به كاهش چشمگير دريافت روي مي شود. معمولا" در مكمل هاي ويتامين – مينرال نسبت آهن به روي بيش از 3 با 1 است به عبارت ديگر دوز بالاي روي جذب آهن موجود در مكمل هاي ويتامين – مينرال را تحت تاثير قرار مي دهد. در زمينه تاثير مكمل ياري آهن و روي مطالعه اي در اندونزي بر روي 680 كودك انجام گرفت. بدين صورت كه در گروه آهن، روزانه به ميزان 10 ميلي گرم آهن، گروه روي به ميزان 10 ميلي گرم روي، گروه روي و آهن، به ميزان 10 ميلي گرم روي و 10 ميلي گرم آهن و در گروه ديگري داروي بي اثر از 6 تا 12 ماهگي داده شد. در ابتدا و انتهاي مطالعه آزمايشات خوني انجام گرفت در ابتدا ميزان شيوع آنمي يا كم خوني فقر آهن و كمبود روي به ترتيب 41%، 8% و 78% بود. پس از دريافت مكمل، ميزان هموگلوبين و فريتين سرم گروه آهن نسبت به گروه آهن و روي افزايش بيشتري داشت.

از نتيجه اين تحقيق چنين برمي آيد كه مكمل ياري آهن و روي با يكديگر كمتر بر وضعيت روي و آهن موثر است و مصرف مكمل ها به تنهايي بر ميزان آهن و روي موثر خواهد بود شواهد نشان مي دهد كه يك عمل متقابل بين آهن و روي زماني كه هر دو با هم مصرف مي شوند وجود دارد.

كمبود روي كي اتفاق مي افتد:

كمبود روي يكي از شايع ترين بيماري هاي ناشي از سوء تغذيه در كشورهاي در حال توسعه است. كمبود روي اولين بار در جوانان ايران و مصر دیده شد و علائم آن شامل هيپوگناديسم، كم خوني در حد متوسط، كوتاهي قد، كاهش مقاومت بدن در برابر بيماري ها، نقص سيستم ايمني و پائين بودن ميزان روي پلاسما است. اين كمبود به علت مصرف رژيم هاي غني از غلات تصفيه شده و نان هايي كه خمير آن ها به خوبي ورنيامده باشد، به وجود می آید.. اين مواد حاوي مقادير زيادي فيبر و فيتات هستند كه هر دو در روده با روي تركيب شده و مانع جذب آن مي شوند. كم خوني مشاهده شده در اين افراد ممكن است به علت اثر متقابل آهن و روي باشد. علائم ديگر كمبود روي شامل: تاخير در بهبودي زخم ها، ريزش مو، زخم هاي پوستي، اختلال حس چشايي، اختلالات رفتاري و تاخيـر بلـوغ جنسـي است. كمبــود روي ممكـن است بــه علت سوء جذب يا افزايش رفع آن از طريق ادرار، ترشحات پانكراس يا ديگر غدد درون ريز باشد. آكرودرماتيت اينتروپاتيكا (Acrodermatitis Enteropathica) بيماري است كه به علت سوء جذب روي ايجاد مي شود و منجر به زخم هاي پوستي، ريزش مو، اسهال، عفونت هاي باكتريائي و قارچي و حتي در صورت عدم درمان، منجر به مرگ مي شود.

علل كمبود روي چيست

عوامل مختلفي سبب مي شود كه بدن در معرض كمبود روي قرار گيرد از جمله:

1- مصرف زياد مواد غذايي پرفيبر و فيتات مانند غلات سبوس دار و حبوبات پوست نگرفته

2- سوء تغذيه

3- گرسنگي و فقر غذايي به مدت طولاني

4- افــزايش از دست دادن روي بدن به دليل ابتلا به برخي بيماري ها از جمله اسهال هاي مزمن، سندرم هاي سوء جذب چربي، اختلالات كبدي، ديابت و برخي از بيماري هاي كليوي كه با دفع زياد ادرار همراه هستند.

 

عوارض كمبود روي چيست

با توجه به اهميت روي دربدن، كمبود آن نيز مي تواند منجر به مشكلات متعددي شود، و سلامت به خصوص كودكان را به خطر اندازد .در اين سنين با توجه به سرعت رشد بالاي شيرخواران و افزايش نياز بدن به وجود روي، كمبود روي اثرات خود را به اشكال مختلف و به شكلي واضح نشان خواهد داد. از جمله عواقب كمبودروي در گروه سني كودكان مي توان به موارد زير اشاره كرد:

1- تاخير رشد و كوتاه قدي

2- تاخير در بلوغ

3- تاخير در ترميم زخم

4- مشكلات رفتاري

5- ضايعات پوستي

6- ريزش مو

7- كم خوني خفيف

8- ترس از نور و شبكوري

9- اختلال در حس چشايي

 

گروه هاي در معرض خطر کمبود روي كدام است

گروه هاي آسيب پذير در برابر كمبودروي عبارتند از:

1- نوزادان با وزن كم هنگام تولد (LBW)

2- نوزادان زودرس

3- شيرخواران 24-6 ماهه

4- كودكان پيش دبستاني و سنين دبستان در خانواده هاي كم درآمد

5- زنان باردار وشيرده

6- سالمندان

کمبود روی در دنیا

 

يك سوم كودكان سنين پيش دبستاني خانواده هاي كم درآمد كشورهاي جهان از كوتاه قدي ناشي از كمبود روي رنج مي برند.

آموزش تغذيه، مكمل ياري، غني سازي مواد غذايي و غني سازي خاك به عنوان راهكارهاي اساسي پيشگيري از كمبود روي تاكيد و توجه متخصصين تغذيه مي باشد.

مطالعات مكمل ياري روي در 9 كشور كم درآمد در آمريكاي لاتين، جنوب و جنوب شرقي آسيا نشان داده است كه مكمل روي منجر به كاهش 25% در شيوع اسهال گرديده است. يك مطالعه در نوزادان هندي كه با وزن كم به دنيا آمده اند نشان داده است كه مكمل روي منجر به كاهش مرگ و مير انان به ميزان 68% شده است. WHO برآورد نموده است كه 800 هزار مرگ در سال به دليل كمبود روي مي باشد. همچنين تخمين زده شده است كه يك سوم جمعيت جهان (73-4%) بر حسب منطقه از كمبود روي رنج مي برند.

نتايج مطالعه متون نشان داده است كه نوزادان با وزن كم هنگام تولد، نوزادان زودرس و شيرخواران 24-6 ماهه از عمده ترين گروه هاي در معرض خطر كمبود روي مي باشد.

در كشور ما، بررسي تعيين وضعيت ريزمغذي ها كه در سال 1380 توسط دفتر بهبود تغذيه جامعه و با همكاري انستيتـو تحقيقـات تغـذيه و صنايع غذايي كشور و آزمايشگاه ملي رفرانس در گروه هاي سني مختلف و در 11 اقليم كشور انجام شد نشان داد كه شيوع كمبود روي بر اساس ميزان روي سرم از 5 درصد در مناطق روستايي استان هاي فارس و مركز استان كرمان تا 75 درصد در مناطق روستايي جنوب خراسان، سيستان و بلوچستان و جنوب كرمان گزارش شده است. در مناطق شهري نيز شيوع كمبود روي از 10 درصد در استان هاي فارس و مركز استان كرمان تا 55 درصد دراستان هاي سيستان و بلوچستان، جنوب خراسان و جنوب كرمان مشاهده مي شود. نتايج اين بررسي حاكي از آن است كه كمبود روي به عنوان يك مشكل تغذيه اي عمده در كودكان 24-15 ماهه كشور مطرح است. به طوري كه متوسط كمبود روي در گروه سني مورد نظر 20% در كل كشور گزارش شده است.

راه هاي پيشگيري از كمبود روي كدام است

 

مانند سایر ریز مغذی ها برای پیشگیری از کمبود روی چهار راهکار اصلی وجود دارد

 

آموزش تغذيه شامل:

- آموزش جامعه در خصوص استفاده لازم و كافي از منابع غذايي روي

- برنامه ريزي غذايي مناسب براي كودكان همچون گنجاندن منابع غذايي روي مانند انواع گوشت ها، حبوبات و غلات در برنامه غذايي روزانه آنان

-

مكمل ياري

یعنی استفــاده روزانـــه از مكمل روي خصوصا" به شكل شربت براي كودكان 24-6 ماهه.

 

غني سازي مواد غذايي

افزودن روي به برخي از اقلام غذايي مناسب مانند آرد مورد استفاده در پخت نان و ساير مواد غذايي.

 

غني سازي خاك

اضافه كردن روي به خاك مزارع زير كشت محصولات كشاورزي زيرا خاك برخي از مناطق كشور دچار فقر روي مي باشد و اين مسئله منجر به كمبود ذخيره روي در گياهان و در نتيجه گوشت دام مي گردد.

مسموميت با روي در چه صورتي اتفاق مي افتد:

مصرف بيش از حد روي و مسموميت با آن (300-100 ميلي گرم در روز) به ندرت مشاهده شده است با اين حال، مصرف بيش از حد مكمل هاي روي جذب مس را مختلف مي كند. مصرف مكمل هاي روي 50 ميلي گرمي باعث كاهش HDL در مردان مي شود. همچنين مصرف سولفات روي به ميزان 2 ميلي گرم در روز يا بيشتر منجر به التهاب دستگاه گوارش و حالت تهوع و استفراغ مي شود.

سندرم مسموميت با روي بيشتر در بيماران كليوي تحت دياليز مشاهده شده است علائم سندرم مسموميت شامل كم خوني، تب و اختلال سيستم اعصاب مركزي است.




موضوع : تغذیه کودکان
تاريخ : سه شنبه 13 تير 1391 | نویسنده : مریم
بازدید : 74 مرتبه

پرخوري به تدريج باعث بزرگ شدن معده كودك شده و لازم است در هر وعده، غذاي بيشتري بخورد تا احساس سيري كند.

دكتر سعيد حسيني متخصص تغذيه در گفت وگو با خبرنگار وب دا، با اشاره به اين كه عادات غذايي از سنين پايين در كودكان شكل مي گيرد، اظهار داشت: استفاده از غذاهاي آماده، چرب و پركالري باعث مي‌شود كه كودك به خوردن اين غذاها عادت كند و كم كم ذائقه‌اش شكل ‌بگيرد و او را از نظر جسمي و روحي با مشكلات زيادي مواجه كند.

وي افزود: براي پيشگيري از چاقي بايد از همان ابتدا ذائقه كودك در خانواده درست هدايت شود. والدين بايد بدانند كه ارايه يك الگوي صحيح تغذيه بخشي از مراقبت‌هاي دوران كودكي محسوب مي‌شود و به اندازه واكسيناسيون و ساير مراقبت‌هاي اين دوران اهميت دارد.

استاد دانشگاه علوم پزشكي تهران تصريح كرد: خوردن، براي كودك يك تجربه لذت بخش است و راهي است كه به وسيله آن دنياي اطراف را مي‌شناسد و با دوستانش ارتباط برقرار مي‌كند اگر لذت خوردن از كودك گرفته شود گويا همه زندگي را از او گرفته‌اند بنابراين در همان قدم اول بايد سعي كنند كودك را به خوردن غذاهاي سالم تشويق كرده و او را به استفاده از ميان وعده‌هاي چرب، شيرين و كم ارزش مانند چيپس، پفك و شيريني و شكلات عادت ندهند




موضوع : تغذیه کودکان
صفحه قبل 1 2 3 صفحه بعد
آرشیو مطالب
آخرین مطالب
پيوند هاي روزانه
آمار سايت
افراد آنلاین : 2 نفر
بازديدهاي امروز : 119 نفر
بازديدهاي ديروز : 85 نفر
بازدید هفته قبل : 119 نفر
كل بازديدها : 107370 نفر